Het 200 jaar geleden een ondernemer 8 uur slaap in onze cultuur verankerde

Als je 's avonds je ogen sluit en denkt: Ik moet 8 uur slapen om morgen een beetje normaal te functioneren, dan is het eerste wat waarschijnlijk in je opkomt niet de naam van een textielfabrikant uit Wales. Maar misschien zou dat wel moeten. Zeker als je die nacht maar 6 of 7 uur slaapt, of halverwege anderhalf uur wakker ligt.

Het idee dat we 8 uur slaap nodig hebben, komt van Robert Owen. In 1817 deed hij een revolutionaire uitspraak: 8 uur werk, 8 uur ontspanning, 8 uur rust. In de tijd van Owen was dat idee radicaal. Tijdens de vroege industriële revolutie werkten arbeiders - inclusief kinderen - wel 16 uur per dag. De weinige uren die overbleven, waren voor eten en slapen. Rust was noodzakelijk om te overleven.

Owen zag zijn arbeiders niet als machines. Hij geloofde dat mensen rust nodig hebben om goed te kunnen leven en functioneren. Slaap was voor hem een mensenrecht.

Het is opmerkelijk dat zijn idee zo breed werd omarmd. Het kwam op het juiste moment. De arbeidsomstandigheden waren onmenselijk, en de onvrede groeide. Owen’s formule werd overgenomen door vakbonden en arbeidersbewegingen in Europa en Noord-Amerika. 8-8-8 werd een strijdkreet tijdens stakingen en protesten.

In de 20e eeuw begon de wetenschap te bevestigen wat Owen intuïtief aanvoelde: slaap is geen pauze van het leven, het is leven. Tijdens je slaap herstel je, verwerk je emoties, bouw je herinneringen op en geef je je brein de kans om op te laden. Steeds meer artsen en wetenschappers gingen het idee van 8 uur slaap als richtlijn promoten. Owen’s indeling kreeg daarmee niet behalve sociaal ook medisch gezag.

Tot op de dag van vandaag leeft het idee voort. Wereldwijd adviseren gezondheidsorganisaties om 8 uur per nacht te slapen. Het voelt bijna als een ijzeren wet. Maar dat is het dus niet.

Een wetenschappelijke consensusstudie van de National Sleep Foundation uit 2015, gebaseerd op meer dan 300 eerdere studies, concludeerde dat er geen optimaal aantal slaapuren is. Leeftijd, genetica, gezondheid, levensstijl en nog veel meer andere factoren bepalen hoeveel slaap je nodig hebt.

Wat belangrijker is dan het aantal uren, is hoe je je overdag voelt. Kun je je concentreren? Voel je je emotioneel in balans? Word je meestal zonder wekker wakker en kun je de dag doorkomen zonder sloten energiedrank of koffie? Dan zit je waarschijnlijk goed, of je nu 6,5 of 9 uur slaapt.